{:mk}Комеморативен настан „Пет години без Ќани“{:}{:sq}Akademi përkujtimore “Pesë vjet pa Qaniun”{:}

По повод петгодишнината од смртта на новинарот Ќани Мехмеди, општина Кичево ја организираше комеморативната Академија „Пет години без Ќани“ на која присуствуваа активни познати личности од Македонија, Косово и Албанија: Флора Бровина, Исмет Силејмани. Тахир Хани, Агим Реџепи, новинарите Мон Беќири, Гани Косуми, Ислам Спахиу, Салајдин Џезаири, Харун Ибрахими, Нафие Граинца, режисерите Јетон Ахметај, Илир Харџи дојдоа да бидат дел од сеќавањето на Ќани Мехмед. На влезот пријателите му напишаа спомени, додека бината беше специјално подготвена за таа пригода. Академијата започна со „Химната на Европа“ од Бетовеновата IX симфонија во изведба на пијанистот Шкелзен Бафтијари, а потоа беше прикажан документарниот филм „Ќани Мехмеди – бурното патување на новинарот на слободата“. Презентерот на оваа академија Беким Адили ги покани присутните на едноминутно молчење, а поздравниот говор го имаше градоначалникот на општината Фатмир Дехари, кој како домаќин ги поздрави присутните велејќи дека Ќани Мехмеди остана водич во албанската политика. Дехари го памети Ќани како мудар, лојален човек дека од него многу корист имаат оние кои имале среќа да му останат блиску, па тој вечно ќе остане меѓу нас, рече Дехари. Потоа песната „Борџет е миа“ ја изведе актерот од Тирана Сокол Анѓели, песна на Џевахир Спахи. Во име на семејството зборуваше синот на Ментор Мехмеди – вработен во Меѓународниот монетарен фонд во Вашингтон, кој рече „Тато само физички го напушти овој свет пред 5 години, бидејќи неговите спомени, дела и работа живеат со нас, како и секој ден, инспиративни и осветлувајќи ги нашите чекори и движења кон утрешниот ден. Како што велеше: „Досадата е за слабите“ – затоа треба да стоите исправено. Немаме друг избор освен да застанеме исправено, воздигнувајќи го неговото примерно дело со спомените што ни ги остави, и со патот што ни го трасираше. Горди сме на животот што го живееше и делата и името што го остави зад себе“, заклучи Ментор. Џали Ментори ја прифати наградата „Албанска слика“ што ја доделува професорот Астрит Мемија за сенародната активност на Ќани Мехмеди како новинар, публицист и храбар интелектуалец, како мисионер и визионер кој ги мобилизираше масите и им даде морал за процесите на решавачките прашања на нацијата. Тогаш, во својство на колеги, поранешниот директор на РТК, поранешен амбасадор во Америка и Турција, Авни Спахиу, рече дека Ќани Мехмеди бил најдобар сведок во државното формирање на Косово до целосната независност. Ќани ја напиша книгата “Со трагите на Косово”, физички бегајќи за да остане најголемиот отпечаток во неговата 40-годишна новинарска кариера“, рече Авни Спахиу. Поранешната директорка на Албанската телевизија Мирела Октрова изјави дека загубата на Ќани е незаменлива. „И кога не се согласуваше со различни прашања, тој се бореше за слободата на говорот да биде слушната“, рече таа. Тогаш Аслан Бајрами се присети „со Ќани имавме ненајавен договор, секоја сабота и недела да правиме хроника за Албанците во Македонија и неговата Ускана“. Новинарот Халил Матоши рече дека „Ќани Мехмеди како мој уредник и учител по новинарство останува бесмртна легенда“.
Со негово учество, манифестацијата посветена на 5-годишнината од смртта на Ќани Мехмеди ја почести лидерот на ДУИ, Али Ахмети, кој го имаше главното обраќање. Лидерот Ахмети му изрази благодарност за целиот придонес на полето на медиумите и во тешките процеси на големите кризи за албанскиот народ на балканските простори.
Ќани ги тероризирал напаѓачите психички бидејќи кога пријавил Ќани не пукал со пушка туку пукал со топ“, рече Ахмети. Откако говореше за неговата соработка со Ќани Мехмеди и за неговиот придонес во воени и мировни ситуации, тој истакна дека Ќани бил лојален и храбар пријател, човек кој ја прифатил улогата на портпарол на НОВ, но оттогаш неговата здравје не можеше да направи такво нешто, остана постојано поврзан со судбината на луѓето на борците и најголемите каузи од Радио Загреб, Радио Тирана, телевизијата на Приштина и Радиотелевизијата на Косово – по војната.
Дел од овој комеморативен настан, кој се одржа под покровителство на општина Кичево, беа и песните во изведба на познатиот солист Дервиш Дервиши „24 pashallâre“ и „Vîne vaporat“ со кои Ќани се поврзуваше цел живот. Танчерот Ќендрим Маколи ја постави песната „Si princ i barhdo“, композиција посветена на Ќани, напишана од композиторот Наим Ѓоши. Ќерката Бесиана Мехмеди, која по емотивното претставување на песната „Благодарам тато“ компонирана од Шкодран Толај, им се заблагодари на сите присутни велејќи „Тешко е да се настапува на ваква вечер полна со емоции, но исполнив залог, песна која не успеав да ја протолкувам во најтешките денови низ кои поминавме тој и ние како семејство бидејќи мислев дека ја прифаќам неговата загуба. Ниту тогаш ниту денес не прифаќам дека тато не е со нас и вечерва сум убедена дека е многу среќен што гледа пријатели и другари собрани во неговиот роден град“, додаде Бесијана и рече „тато ни го остави богатството, пријатели“ и на ова прилика Ви благодарам од градоначалникот на општината до сите присутни за почитта и на посебен начин му се заблагодарив на лидерот Ахмети кој не само во најтешките денови за Ќани туку веќе пет години остана покрај семејството во добри и тешки денови. „Останувате водич за нас и многу идни генерации кои посакувам да ги направат горди“, рече Бесиана Мехмеди затворајќи ја оваа академија со највисоки почести и поклон за примерниот живот и дело на Ќани Мехмеди како новинар, публицист, примерен пријател и член на семејството.

Me rastin e pesë vjetorit të ndarjes nga jeta të gazetarit Qani Mehmedi, komuna e Kërçovës organizoi Akademinë përkujtimore “Pesë vjet pa Qaniun” në të cilën personalitete të njohura nga Maqedonia, Kosova dhe Shqipëria veprimtarët: Flora Brovina, Ismet Sylejmani, Tahir Hani, Agim Rexhepi, gezetarët Mon Beqiri, Gani Kosumi, Islam Spahiu, Salajdin Xhezairi, Harun Ibrahimi, Nafie Grainca, regjisorët Jeton Ahmetaj, Ilir Harxhi kishin ardhur për të qenë pjesë e kujtimit për Qani Mehmedin. Në hyrje miqtë shkruanin kujtime për të ndërkaq skena ishte e përgatitur enkas për rastin. Akademia filloi me “Himnin e Evropës” nga Simfonia e IX e Bethoven ekzekutuar nga pianisti Shkëlzen Baftiari, më pas u shfaq dokumentari “Qani Mehmedi- udhëtimi në stuhi i gazetarit të lirisë” . Prezantuesi i kësaj akademie Bekim Adili ftoi të pranishmit për një minutë heshtje ndërkaq fjalën përshëndetëse e mori kryetari i komunës Fatmir Dehari i cili në cilësinë e nikoqirit i përshëndeti të pranishmit duke thënë se Qani Mehmedi mbeti udhërrëfyes në politikbërjen shqiptare. Dehari e kujtoi Qaniun si njeri të urtë, të mençur, besnik që ata të cilët kanë patur fatin ti qëndrojnë pranë kanë përfituar shumë nga ai prandaj i përjetshëm do mbetet në mesin tonë tha Dehari. Më pas u interpretua poezia “Borgjet e mia” nga aktori tiranas Sokol Angjeli, poezi kjo e Xhevahir Spahiut. Në emër të familjes foli djali Mentor Mehmedi- i punësuar në Fondin Monetar ndërkombëtar në Washington i cili tha “ Babi iku vetëm fizikisht nga kjo botë 5 vite më parë, sepse kujtimet, të bemat dhe vepra e tij jetojne me ne, ashtu çdo ditë, duke frymezuar dhe ndriçuar hapat dhe levizjet tona drejt të nesermes. Sic thoshte ai: “Mërzija është për të dobëtit”– andaj duhet qendruar vertikalisht. Neve s’na mbetet tjeter veç se te qendrojmë vertikalisht duke lartësuar veprën e tij shembullore me kujtimet që na la, dhe rrugën që e trasoj për ne. Jemi krenar për jetën që jetoi dhe veprat e emrin që la pas”përfundoi Mentori. Djali Mentori pranoi çmimin “Imazhit shqiptar” që e ndau profesori Astrit Memia për veprimtarinë mbarëkombëtare të Qani Mehmedit si gazetar, publicist dhe intelektual i guximshëm, si misionar dhe vizionar që mobilizonte masat dhe u jepte atyre moral për proceset e këthesave vendimtare të kombit. Më pas në cilësinë e kolegëve folën ish drejtori i RTK- së, ish ambasador në Amerikë e Turqi, Avni Spahiu i tha Qani Mehmedi ishte dëshmitari më i mirë në shtetformimin e Kosovës deri në pavarësinë e plotë. “Qaniu shkroi librin Me gjurmëmëdhenjtë e Kosovës duke ikur fizikisht për të mbetur gjurmëmadhi më i madh në karrierën 40 vjeçare gazetareske” tha Avni Spahiu. Ish drejtoresha e Televizionit shqiptar Mirela Oktrova u shpreh se humbja e Qaniut është e pazëvendësueshme. “Ai dhe kur nuk pajtohej me çështje të ndryshme luftonte për tu dëgjuar fjala e lirë“ tha ajo. Më pas Asllan Bajrami kujtoi “me Qaniun kishim marrëveshje të pashpallur, çdo të shtunë dhe të dielë të bënim një kronikë për shqiptarët në Maqedoni dhe Uskanën e tij”. Gazetari Halil Matoshi u shpreh “Qani Mehmedi si redaktor dhe mësues imi në gazetari mbetet legjendë e pavdekshme”.

Me pjesëmarrjen e tij, manifestimin kushtuar 5 vjetorit të ndarjes nga jeta të Qani Mehmedit, e nderoi lideri i BDI-së Ali Ahmeti, i cili kishte fjalën qëndrore. Lideri Ahmeti i shprehu atij mirënjohje për gjithë kontributin e dhënë në fushën e medias dhe në proceset e vështira të krizave të mëdha për popullin shqiptar në hapësirat ballkanike.

“Qaniu i terrorizonte psiqikisht pushtuesit sepse kur raportonte Qaniu nuk kriste një pushkë por kriste një top” tha Ahmeti. Pasi foli për bashkëpunimin e tij me Qani Mehmedin, dhe kontributin në rrethana të luftës dhe të paqës, potencoi se Qaniu ishte mik besnik dhe trim, njeri i cili kishte pranuar ta ketë rolin e zëdhënësit të Ushtrisë Çlirimtare Kombëtare por meqenëse në atë kohë shëndeti i tij e pamundësoi një gjë të tillë ai mbeti vazhdimisht i lidhur me fatin e popullit e luftëtarëve dhe kauzave më të mëdha nga Radio Zagrebi, Radio Tirana, televizioni i Prishtinës dhe Radiotelevizioni i Kosovës- pas lufte.

Pjesë e këtij manifestimi përkujtimor që u zhvillua nën përkujdesjen e komunës së Kërçovës, ishin edhe këngët e interpretuara nga solisti i njohur Dervish Dervishi “24 pashallarë” dhe “Vinë vaporat” me të cilat u shoqëruar tërë jetën Qaniu. Balerini Qëndrim Makolli realizoi inskenimin e këngës “Si princ i bardhë” kompozim dedikuar Qaniut shkruar nga kompozitori Naim Gjoshi. Vajza Besiana Mehmedi, e cila pas prezentimit emocionues të këngës “Faleminderit babë” kompozuar nga Shkodran Tolaj i falenderoi të gjithë të pranishmit duke thënë “Është vështirë të interpretohet në një natë të tillë, plot emocione, por plotësova një peng- një këngë që nuk arrita ta interpretoj në ditët më të vështira që kaloi ai dhe ne si familje meqenëse mendoja se po pranoj humbjen e tij. As atëherë dhe as sot nuk pranoj që babi nuk është me ne dhe sonte jam e bindur se është shumë i lumtur teksa sheh të mbledhur miq e shokë në vendlindjen e tij” Besiana shtoi tha “babi na la pasurinë shokët” dhe me këtë rast falemnderoj nga kryetari i komunës të gjithë të pranishmit për respektin e në mënyrë të veçantë falemnderoi liderin Ahmeti i cili jo vetëm në ditët më të vështira për Qaniun por tash e pesë vite i qëndroi pranë familjes në ditë të mira e të vështira. “Ju mbeteni udhërrëfyes për ne e shumë gjenerata të ardhshme që uroj të iu bëjnë krenarë” tha Besiana Mehmedi duke u mbyllur kjo akademi me nderimet më të larta e përkulje për jetën e veprën shembullore të Qani Mehmedit si gazetar, publicist, mik e familjarë shembullor.